كارشناسان تاجيك در گفت‌وگو با فارس:
اسامه نه‏تنها زندگي بلكه مرگ خود را نيز به‏پاي منافع آمريكا گذاشت

خبرگزاري فارس: كارشناسان تاجيك با بيان اين‌كه منافع آمريكا با القاعده و افراط‌گرايي پيوند خورده، يكي از تهديدهاي دولت‌هاي آسياي مركزي را قرار گرفتن در مسير تأمين منافع سياسي و امنيتي قدرت‌هاي فرامنطقه‌اي مي‌دانند.


به گزارش فارس، تحليلگران معتقدند كه مرگ "اسامه بن لادن " بر اساس برنامه آمريكا صورت گرفته و بنابراين نمي‌تواند دليل قاطعي براي احتمال كاهش اقدامات تروريستي در سطح دنيا و به خصوص در ميان كشورهاي مسلمان تلقي شود.
به اعتقاد آنان، واشنگتن با قتل اسامه، از يك‌سو به دنبال توجيه هزينه‌هاي هنگفت نظامي، مالي و جاني آمريكا و ديگر كشورهاي همسو در افغانستان و عراق است و از سوي ديگر محو اسامه به وسيله نظاميان آمريكايي، "باراك اوباما " را در انتخابات آينده رياست جمهوري اين كشور در شرايط برتري قرار مي‌دهد.

"صيم الدين دوست‌اف " كارشناس سياسي تاجيك با اشاره به اين‌كه بدون شك آمريكايي‌ها خيلي زودتر از اين مي‌توانستند اسامه را از بين ببرند، ولي انجام چنين كاري را به فرصت و موقعيتي مناسب موكول كرده بودند، خاطرنشان كرد: واشنگتن با سناريوي مرگ اسامه به دنبال توجيه مداخله‌هاي خود در كشورهاي عربي است.
دوست‌اف تصريح كرد: تلاش آمريكا براي در حفظ منافع خود از طريق مديريت بحران ها و تحولات كشورهاي عربي و به ويژه اقدامات آمريكا و ناتو در ليبي، موجب اعتراضات مردم در كشورهاي مختلف دنيا شده است و واشنگتن براي تحت‌الشعاع قراردادن اين اقدامات، ناگزير شد تا به سرعت خبر كشته شدن اسامه اعلام كند.

آيا با مرگ اسامه القاعده تضعيف خواهد شد؟

دوست‌اف كارشناس مسائل سياسي با بيان اين‌كه با مرگ اسامه، القاعده تضعيف نخواهد شد، به خبرنگار خبرگزاري فارس در دوشنبه گفت: نمي‌توان مستقل بودن سازماني را باور كرد كه رهبر آن در زمان حضور نظامي شوروي در افغانستان، از سوي سازمان سيا جذب شد و اقدامات خود را با هماهنگي آمريكا انجام داده است.
وي خاطرنشان كرد: البته برخي مدعي هستند كه بعدها اسامه از سيا و آمريكا فاصله گرفت، اما حضور فعال اسامه هم در دوران اشغال افغانستان توسط شوروي و هم در زمان غصب اين كشور در سال 2001 از سوي آمريكا، مرتبط با منافع ژئوپلتيك واشنگتن بوده است.
دوست‌اف افزود: اين وابستگي مستقيم اسامه به واشنگتن بود كه سبب شد، او هم زندگي و هم مرگش را به پاي منافع آمريكا بگذارد.
اين كارشناس مسائل سياسي همچنين تاكيد كرد: البته با مرگ اسامه وضع به طور جدي تغيير نخواهد كرد، زيرا وي در چند سال اخير، عملاً بر امور القاعده مديريت نمي‌كرد.
دوست‌اف سپس با اشاره به كشيده شدن پاي نظاميان آمريكا به افغانستان و آسياي مركزي به بهانه مبارزه با القاعده و طالبان، اظهار داشت: بعيد است كه القاعده و گروه‌هاي همسو با آنان از منطقه خارج شوند زيرا وجود آنان با منافع كلان آمريكا در منطقه گره خورده و حتي اگر القاعده و طالبان هم نبودند، آمريكا عامل ديگري را ايجاد مي‌كرد تا در مسير اهداف ژئوپليتيكي‌اش گام بردارد.

"رحمت الله عبدالله‌اف " محقق مركز آسيب‌شناسي امنيتي تاجيكستان، در ديدگاهي متفاوت، به خبرنگار فارس گفت: اسامه حدود 30 سال اخير در حيات نظامي- سياسي افغانستان و منطقه نقش داشته و بسياري از حركت‌هاي نظامي سياسي افغانستان و پاكستان با نام وي مرتبط بودند و با كشته شدن وي وضع منطقه به طور قابل توجه متحول خواهد شد.
وي خاطرنشان كرد كه اسامه نه تنها القاعده، بلكه تمام نيازهاي تسليحاتي، لجستيكي و مالي گروه‌هاي نظامي- سياسي افغانستان را تأمين مي‌كرد و ارتباط نزديكي با دواير سياسي و امنيتي پاكستان و برخي از كشورهاي عربي داشت. بنابراين مرگ اسامه تا حدي به تضعيف القاعده منجر خواهد شد.
اين كارشناس تاجيك معتقد است كه القاعده و گروه‌هاي مرتبط با آن به طور مقطعي ضعيف خواهند شد، اما آن‌چه سبب تقويت اين گروه‌ها مي‌شود، اقدامات خودخواهانه سياسي و نظامي آمريكا در سراسر دنيا و از جمله مناطق مسلمان‌نشين است.

*تأمين امنيت منطقه را خود ملت‌ها بر عهده خواهند گرفت

كارشناسان تاجيك معتقدند كه در صورت ايجاد فضاي اعتماد و هم‌گرايي منطقه‌اي، ثبات و امنيت دست‌يافتني خواهد بود.
"نعمت نعمت‌زاده " روزنامه‌نگار و تحليل‌گر تاجيك، وابستگي كشورهاي منطقه به قدرت‌هاي جهاني را يكي از ضعف‌هاي جدي براي تامين امنيت واقعي اين كشورها دانست و افزود: متأسفانه كشورهاي آسياي مركزي با قرار گرفتن در مسير منافع سياسي و امنيتي قدرت‌ها، به يكديگر بي‌اعتماد شده‌اند و بي اختيار از زاويه منافع بيگانگان به نزديك‌ترين همسايه‌هاي خود مي‌نگرند. امروز مردمي كه در طول تاريخ بدون داشتن مرزهاي سياسي در كنار هم زندگي كرده‌اند، به يكديگر بي اعتماد شده‌اند و مسئوليت اين موضوع بر دوش دولت‌هاي منطقه است.
اين روزنامه نگار تاجيك تصريح كرد: متأسفانه دولت‌هاي منطقه بدون توجه لازم به ريشه‌هاي واقعي افراط‌گرايي دست به اقداماتي مي‌زنند كه در نهايت به زيان خود آن‌ها و منافع ملي كشورهاي آسياي مركزي تمام مي‌شود.
وي بحث ممنوعيت حجاب، مسدود شدن تعدادي از مساجد و ... را دقيقا در راستاي تقويت گروه هاي افراطي و همچنين بهره‌برداري قدرت‌ها از ضعف‌هاي امنيتي دولت‌هاي فعلي را در همين راستا ارزيابي كرد.

"حكمت‌الله سيف‌ الله‌زاده " سردبير نشريه "نجات " نيز معتقد است كه بايد افراط‌گرايي از اسلام‌خواهي تفكيك شود و دولت‌هاي منطقه نبايد با اقدامات عجولانه، خود را در مقابل مردم قرار دهند.
وي گفت: همكاري دولت‌هاي آسياي مركزي با مردم و فراهم كردن امكان لازم براي انجام شعائر ديني، سبب مقابله خود جوش مردم با گروه‌هاي افراطي و تروريستي خواهد شد.
نعمت‌زاده نيز اعتمادسازي ميان دولت‌هاي منطقه وگروه هاي سياسي، اجتماعي و فرهنگي را در مهار كردن نفوذ طرف‌هاي بيگانه و از جمله گروه‌هاي افراطي ديني موثر دانست.
وي تصريح كرد: اگر دولت‌هاي كشورهاي منطقه با جوامع مسلمان خود به طور واقعي همكاري و با درك متقابل اقدام به حل و فصل مشكلات متعدد اقتصادي و اجتماعي كنند و در سطح منطقه‌اي نيز در مسير اعتماد و بهره‌برداري مشترك از امكانات و ذخاير آسياي مركزي گام بردارند، بهانه‌اي براي تكرار حوادث جنوب قرقيزستان و شرق تاجيكستان باقي نخواهد ماند و افراط گرايي به هر شكل آن در منطقه امكان بروز و ظهور نخواهد داشت و درنتيجه دست بيگانگان از منطقه كوتاه خواهد شد.